નમસ્કાર મિત્રો! શું તમારા આધાર કાર્ડમાં કોઈ ભૂલ છે અને તમે તેને સુધારવા માટે આધાર સેન્ટરના ધક્કા ખાઈને કંટાળી ગયા છો? લાંબી લાઈનોમાં ઊભા રહેવું અને વારંવાર કચેરીઓના ચક્કર કાપવા એ ખરેખર કંટાળાજનક કામ છે. પરંતુ હવે ડિજિટલ ઇન્ડિયાના આ યુગમાં તમારે ચિંતા કરવાની જરાય જરૂર નથી.
UIDAI (Unique Identification Authority of India) દ્વારા નાગરિકોની સુવિધા માટે Aadhaar Card Online Update ની પ્રક્રિયા ખૂબ જ સરળ બનાવી દેવામાં આવી છે. હવે તમે તમારા સ્માર્ટફોન કે કમ્પ્યુટરની મદદથી ઘરે બેઠા જ આધાર કાર્ડમાં જરૂરી સુધારા કરી શકો છો. ચાલો જાણીએ કે આ કયા 5 મોટા સુધારા છે અને તેની ઓનલાઇન પ્રક્રિયા શું છે.
ઘરે બેઠા આધાર કાર્ડમાં કયા 5 મોટા સુધારા કરી શકાય?
માય આધાર (myAadhaar) પોર્ટલ પરથી તમે મુખ્યત્વે નીચે મુજબના 5 ડેમોગ્રાફિક સુધારા (Demographic Updates) જાતે જ કરી શકો છો:
- સરનામું (Address Update): જો તમે નવું ઘર લીધું છે, ભાડાના મકાનમાં શિફ્ટ થયા છો કે પછી આધાર કાર્ડમાં સરનામું ખોટું છપાઈ ગયું છે, તો તમે માન્ય પ્રૂફ અપલોડ કરીને તમારું નવું સરનામું ઓનલાઇન અપડેટ કરી શકો છો.
- નામ (Name Update): ઘણીવાર આધાર કાર્ડમાં નામના સ્પેલિંગમાં ભૂલ હોય છે અથવા તો લગ્ન પછી મહિલાઓએ પોતાની અટક બદલવાની હોય છે. આ સુધારો પણ માન્ય ઓળખ પત્ર દ્વારા ઘરે બેઠા થઈ શકે છે.
- જન્મ તારીખ (Date of Birth Update): જો તમારા આધાર કાર્ડમાં જન્મ તારીખ ખોટી છે, તો જન્મનો દાખલો કે સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ (LC) આપીને તમે તેને ઓનલાઇન સુધારી શકો છો.
- લિંગ (Gender Update): જો ભૂલથી આધાર બનાવતી વખતે ‘પુરુષ’ ની જગ્યાએ ‘સ્ત્રી’ અથવા ‘સ્ત્રી’ ની જગ્યાએ ‘પુરુષ’ લખાઈ ગયું હોય, તો આ ભૂલ પણ ઓનલાઇન પોર્ટલ દ્વારા સુધારી શકાય છે.
- ડોક્યુમેન્ટ અપડેટ (Document Update): જો તમારું આધાર કાર્ડ 10 વર્ષ કે તેથી વધુ જૂનું છે, તો UIDAI ના નિયમ મુજબ તમારે તમારા ઓળખના અને સરનામાના પુરાવા (POI અને POA) ઓનલાઇન અપલોડ કરીને આધાર કાર્ડને અપડેટ અને એક્ટિવ રાખવું જરૂરી છે.
(નોંધ: UIDAI ના નિયમો સમયાંતરે બદલાતા રહે છે. હાલમાં સુરક્ષાના કારણોસર મોબાઈલ નંબર, ઈમેલ આઈડી અને બાયોમેટ્રિક (આંગળાની છાપ/આંખની કીકી) અપડેટ કરવા માટે તમારે ફરજિયાત નજીકના આધાર કેન્દ્ર પર જવું પડે છે.)
આધાર કાર્ડ ઓનલાઇન અપડેટ કરવાની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા
જો તમે ઉપર જણાવેલ કોઈ પણ સુધારો કરવા માંગતા હોવ, તો નીચે આપેલા સ્ટેપ્સ ફોલો કરો:
- સત્તાવાર વેબસાઇટ પર જાઓ: સૌથી પહેલા તમારા મોબાઈલ કે કમ્પ્યુટરમાં બ્રાઉઝર ઓપન કરી UIDAI ના માય આધાર પોર્ટલ પર જાઓ.
- લોગિન કરો: પેજ પર દેખાતા ‘Login’ બટન પર ક્લિક કરો. તમારો 12 આંકડાનો આધાર નંબર અને સ્ક્રીન પર દેખાતો કેપ્ચા કોડ દાખલ કરીને ‘Send OTP’ પર ક્લિક કરો.
- OTP દાખલ કરો: તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર આવેલો OTP નાખીને પોર્ટલમાં લોગિન કરો.
- અપડેટનો વિકલ્પ પસંદ કરો: ડેશબોર્ડ પરથી ‘Address Update’ અથવા ‘Online Update Services’ વિકલ્પ પર ક્લિક કરો.
- વિગતો સુધારો: તમારે જે માહિતી સુધારવી છે (દા.ત. સરનામું) તે પસંદ કરો અને ‘Proceed to Update Aadhaar’ પર ક્લિક કરો. હવે તમારી નવી સાચી માહિતી (અંગ્રેજી અને ગુજરાતીમાં) ટાઈપ કરો.
- ડોક્યુમેન્ટ અપલોડ કરો: તમે જે સુધારો કરી રહ્યા છો તેને લગતો ઓરિજિનલ પુરાવો (Document) સ્કેન કરીને અથવા મોબાઈલથી ક્લિયર ફોટો પાડીને PDF કે JPEG ફોર્મેટમાં અપલોડ કરો.
- ફી ચૂકવો: ઓનલાઇન અપડેટ માટે સામાન્ય રીતે ₹50 ની ફી નક્કી કરવામાં આવી છે (ડોક્યુમેન્ટ અપડેટ અમુક સમયગાળા માટે ફ્રી હોઈ શકે છે). આ ફી તમે UPI, ક્રેડિટ/ડેબિટ કાર્ડ કે નેટ બેન્કિંગથી ચૂકવી શકો છો.
- સ્ટેટસ ચેક કરો: પેમેન્ટ સફળ થયા બાદ તમને એક પહોંચ (Acknowledgment Slip) મળશે જેમાં URN (Update Request Number) લખેલો હશે. આ નંબર સાચવી રાખો, તેનાથી તમે ભવિષ્યમાં તમારી અરજીનું સ્ટેટસ ચેક કરી શકશો. સામાન્ય રીતે 7 થી 15 દિવસમાં તમારું આધાર કાર્ડ અપડેટ થઈ જાય છે.
ઓનલાઇન સુધારા માટે જરૂરી ડોક્યુમેન્ટ્સ (Important Documents)
આધારમાં ઓનલાઇન સુધારો કરવા માટે તમારી પાસે માન્ય ઓરિજિનલ ડોક્યુમેન્ટ હોવા ખૂબ જરૂરી છે:
- ઓળખનો પુરાવો (Proof of Identity – નામના સુધારા માટે): પાન કાર્ડ, પાસપોર્ટ, ડ્રાઇવિંગ લાયસન્સ, વોટર આઈડી (ચૂંટણી કાર્ડ), રેશન કાર્ડ વગેરે.
- સરનામાનો પુરાવો (Proof of Address – સરનામું બદલવા માટે): લાઇટ બિલ, પાણીનું બિલ (છેલ્લા 3 મહિનાનું), બેંક પાસબુક, રેશન કાર્ડ, ભાડા કરાર (Rent Agreement), ગેસ કનેક્શન બિલ વગેરે.
- જન્મ તારીખનો પુરાવો (DOB Proof): જન્મનો દાખલો (Birth Certificate), પાન કાર્ડ, પાસપોર્ટ, 10મા કે 12મા ધોરણની માર્કશીટ.
ઓનલાઇન આધાર અપડેટ માટેની પાત્રતા (Eligibility Criteria)
ઘરે બેઠા ઓનલાઇન સુધારો કરવા માટે કેટલીક બેઝિક શરતો પૂરી થવી જરૂરી છે:
- મોબાઈલ નંબર લિંક હોવો ફરજિયાત છે: ઓનલાઇન પ્રક્રિયા માટે OTP તમારા આધાર સાથે જોડાયેલા મોબાઈલ નંબર પર જ આવશે. જો તમારો મોબાઈલ નંબર આધાર સાથે લિંક નથી, તો તમે ઓનલાઇન સુધારો નહીં કરી શકો.
- સ્માર્ટ ડિવાઇસ અને ઇન્ટરનેટ: તમારી પાસે સક્રિય ઇન્ટરનેટ કનેક્શન વાળો સ્માર્ટફોન, લેપટોપ અથવા કમ્પ્યુટર હોવું જોઈએ.
- સાચા ડોક્યુમેન્ટ્સ: અપલોડ કરવામાં આવતા તમામ ડોક્યુમેન્ટ્સ ઓરિજિનલ (કલર સ્કેન કરેલા) અને સ્પષ્ટ વાંચી શકાય તેવા હોવા જોઈએ.
શું તમે જાણવા માંગો છો કે તમારા આધાર કાર્ડ સાથે કયો મોબાઈલ નંબર લિંક છે તે ઘરે બેઠા કેવી રીતે ચેક કરવું?
https://myaadhaar.uidai.gov.in/